Jak żyć z sensem – wg Viktora E. Frankla

Głównym celem seminarium jest zapoznanie uczestników z podstawami logoterapii Viktora Frankla oraz przekazanie, jak idee sensu, odpowiedzialności i wolności wewnętrznej mogą wspierać nauczycieli – w pracy z młodzieżą oraz w życiu osobistym.

Cele szczegółowe:

• Zrozumienie, czym jest logoterapia i na czym polega koncepcja Viktora Frankla.
• Wskazanie, jak nauczyciel może wspierać uczniów w odkrywaniu kierunku i wartości.
• Refleksja nad własnym poczuciem sensu i nad jego zmiennością na różnych etapach życia.
• Poznanie narzędzi i sposobów rozmowy z młodymi ludźmi o sensie, wartościach i odpowiedzialności.

Warunki uzyskania zaświadczenia: 

udział w seminarium.

Odniesienie do podstawy programowej: 

Seminarium odnosi się do nurtu psychoterapii zwanej logoterapią, którą opisał Viktor Frankl. Jego koncepcja opiera się na przekonaniu, że podstawową motywacją człowieka jest wola sensu, czyli dążenie do odnalezienia znaczenia własnego istnienia. W przeciwieństwie do teorii Sigmunda Freuda, który akcentował dążenie do przyjemności, oraz Alfreda Adlera, podkreślającego wolę mocy, Frankl uznał sens za najważniejszą siłę napędową ludzkiego życia. Swoje poglądy ukształtował nie tylko w pracy klinicznej, ale także na podstawie własnych dramatycznych doświadczeń z czasów II wojny światowej. Gdy przebywał w obozach koncentracyjnych, zobserwował, że nawet w skrajnych warunkach człowiek może zachować wewnętrzną wolność. Według niego ostatnią z ludzkich wolności jest możliwość wyboru postawy wobec cierpienia. Frankl twierdził, że sens życia nie jest czymś abstrakcyjnym ani uniwersalnym, lecz ma charakter indywidualny i sytuacyjny. Każdy człowiek w danym momencie życia staje wobec konkretnych zadań, które nadają jego egzystencji znaczenie.

Logoterapia wskazuje trzy podstawowe drogi realizacji sensu: poprzez twórcze działania, doświadczenie wartości oraz przyjęcie odpowiedniej postawy wobec nieuniknionego cierpienia. Zwłaszcza istotne jest to trzecie źródło sensu, ponieważ pozwala zachować godność nawet w sytuacjach granicznych. Frankl opisuje także zjawisko pustki egzystencjalnej, które przejawia się poczuciem bezsensu, nudy i braku kierunku w życiu. Uważał, że wiele kryzysów psychicznych współczesnego człowieka wynika właśnie z utraty poczucia sensu.

Logoterapia zakłada odpowiedzialność człowieka za własne wybory i podkreśla jego zdolność do przekraczania trudnych okoliczności. Najpełniejszy wyraz swojej koncepcji Frankl przedstawił w książce Człowiek w poszukiwaniu sensu, która do dziś pozostaje jednym z najważniejszych dzieł psychologii egzystencjalnej.

Kierunek realizacji polityki oświatowej państwa w roku szkolnym 2025/2026:

3. Promocja zdrowego trybu życia w szkole – kształtowanie postaw i zachowań prozdrowotnych, wspieranie aktywności fizycznej uczniów.

4. Profilaktyka przemocy rówieśniczej, zdrowie psychiczne dzieci i młodzieży, wsparcie w kryzysach psychicznych, profilaktyka uzależnień.