Krajobraz kulturowy Kaszub – dla edukacji i dla nas

Status:

otwarta – lista główna

Adresaci:

nauczyciele języka kaszubskiego ze wszystkich poziomów edukacyjnych, nauczyciele historii i kultury Kaszubów.

Termin:

27 marca 2026 (piątek), godz. 09:00-14:30

Forma i czas trwania:

konferencja,  7 godz. dydaktycznych

O szkoleniu / programie:

Ikonka stacjonarnie

W szeroko rozumianej edukacji kaszubskiej krajobraz kulturowy pełni bardzo ważną funkcję. Pod tym terminem kryją się tak istotne kwestie, jak: ukształtowanie geograficzne Kaszub, udział człowieka w niepowtarzalnej przestrzeni przyrody, zabytki kultury materialnej czy też przykłady dziedzictwa niematerialnego (duchowego) Pomorza. Każdy ze wspomnianych aspektów daje się zastosować w codziennej rzeczywistości szkoły i pozwala poznać i zrozumieć rolę zewnętrznego otoczenia we własnej identyfikacji.
Poznanie krajobrazu kulturowego Kaszub i Pomorza nie jest aktem jednorazowym i łatwym. W jego doświadczaniu liczy się świadomość – co dokładnie warto zobaczyć oraz jak się przygotować mentalnie i materialnie do eskapady. Ponadto ważne jest to, aby wiedzieć, jakimi sposobami poznawać napotykane elementy natury lub obiekty kultury, a więc: Czy bardziej akcentować czynniki zabawowe, czy może poznawcze? Jak w krótkim wypadzie czy kilkudniowej wycieczce realizować cele edukacyjne dla zorganizowanej grupy szkolnej? Takie pytania warto sobie stawiać, aby dostrzec, jak wielkim przeżyciem może być doświadczanie najbliższego, rodzimego otoczenia.
Poznanie krajobrazu kulturowego Kaszub jest wyzwaniem edukacyjnym dla nauczycieli i dla uczniów. To wszakże coś więcej, co można powiązać z procesem tożsamościowego wzrastania, dotyczącym nie tylko dzieci i młodzieży, lecz także ludzi dorosłych. Warto zatem, aby i ludzie dojrzali: Kaszubi, Pomorzanie, wszyscy mieszkający pomiędzy Wisłą a Odrą, dostrzegli rozwojowy dla identyfikacyjnego życia czynnik krajobrazu. Ważne, aby ich wysiłek podejmowany był w wielu momentach życia,
z konsekwencją i z chęcią intelektualnego zrozumienia oraz emocjonalnego uwewnętrznienia.


PROGRAM KONFERENCJI
8.30 – Rejestracja uczestników
9.00 – Otwarcie konferencji
9.15 – WYKŁADY PLENARNE
dr Ewa Andrzejewska, Potencjał dydaktyczny pozaszkolnych miejsc nauki 
prof. dr hab. Daniel Kalinowski, Przewodniki po Kaszubach.
Cele krajoznawcze i tożsamościowe
Rozmowa z Adelą Kuik-Kalinowską – autorką pracyPrzewodnik literacki. Stëgnama bohaterów H. Derdowsczégò i A. Majkòwsczégò
11.15–12.00 – Przerwa kawowa
12.00–14.00 – WARSZTATY
mgr Lucyna Sorn, Wanoga pò Kaszëbach w szkòłowëch miónkach
mgr Justyna Mikołajczyk, Wanodżi zrzeszoné z ùtwórstwã H.Derdowsczégò i A. Majkòwsczégò
14.00–14.30 – Zakończenie konferencji

Warunki uzyskania zaświadczenia: 

obecność podczas konferencji

Odniesienie do podstawy programowej: 

Celem przedmiotu język regionalny – język kaszubski jest kształtowanie językowej, kulturowej i tożsamościowej świadomości ucznia w partnerstwie z rodziną, środowiskiem lokalnym i regionalnym.
W szczególności cel ten realizuje się przez:
1) dostarczenie i pogłębienie wiedzy o języku, literaturze, piśmiennictwie, tradycji, obrzędach, historii, religii, architekturze, muzyce, malarstwie, szeroko rozumianej sztuce (w tym sztuce ludowej), a także codzienności Kaszubów z uwzględnieniem specyfiki lokalnej i geograficzno-przyrodniczej;
2) kształtowanie umiejętności językowych dla potrzeb komunikacji międzyludzkiej, dostępu do dziedzictwa kulturowego (piśmiennictwa, literatury, muzyki itp.) i twórczego rozwoju potencjału własnego ucznia;
3) kształtowanie pozytywnego stosunku do języka i kultury kaszubskiej;
4) kształtowanie postawy zaangażowania w rozwój środowiska geograficzno-przyrodniczego, kulturowego i społecznego Kaszub i Pomorza;
5) kształtowanie otwartości na inne kultury.

Kierunek realizacji polityki oświatowej państwa w roku szkolnym 2025/2026:

2. Szkoła miejscem edukacji obywatelskiej – kształtowanie postaw patriotycznych, społecznych i obywatelskich, odpowiedzialności za region i ojczyznę, dbałości o bezpieczeństwo własne i innych.

Prowadząca/y:

prof. Daniel Kalinowski grafika

prof. Daniel Kalinowski

profesor zwyczajny w Instytucie Polonistyki Uniwersytetu Pomorskiego w Słupsku. Doktoryzował się z zakresu polskiej aforystyki literackiej XIX wieku. Habilitację uzyskał na podstawie rozprawy o polskiej recepcji twórczości Franza Kafki. Zainteresowania naukowe: dramaturgia i teatr kaszubskojęzyczny, kultura buddyjska w tradycji polskiej, motywy żydowskie w literaturze polskiej, literatura,  polska recepcja twórczości Franza Kafki. Autor książek: Określanie horyzontu. Studia o polskiej aforystyce literackiej XIX wieku; Światy Franza Kafki. Sekwencja polska; Raptularz kaszubski; Żydzi polscy i pomorscy. Studia o ludziach i literaturze; Sylwa kaszubskie; Pasaże kaszubskie oraz we współautorstwie z Adelą Kuik-Kalinowską: Od Smętka do Stolema. Wokół literatury Kaszub; Trzy Skarby. Motywy buddyjskie w Polsce; Literatura kaszubska. Rekonesans. Współredaktor serii wydawniczej „Wielkie Pomorze” z tomami: Tożsamość i wielokulturowość; Kultura i sztuka; Wierzenia i religie; Społeczności i narody. Stypendysta Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej. Wykonawca zadań badawczych w projektach Narodowego Centrum Nauki oraz Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki. Członek Zarządu Instytutu Kaszubskiego oraz Rady Języka Kaszubskiego.

Lucyna Radzimińska grafika

Lucyna Radzimińska

PCEN – starsza specjalistka ds. języka kaszubskiego

Miejsce szkolenia:

Uniwersytet Pomorski w Słupsku

u. Bohaterów Westerplatte 64

Cena:

forma bezpłatna

Informacje organizacyjne:

Warunkiem zapisania się na szkolenie jest posiadanie konta w Systemie Obsługi Szkoleń PCEN.
  1. Warunkiem zapisania na szkolenie jest posiadanie swojego indywidualnego konta w Systemie Obsługi Szkoleń PCEN. Konto zakłada się raz – tutaj – i jest chronione indywidualnym hasłem.
  2. Przy rejestracji na kolejne szkolenia posiadacz konta loguje się tutajwybiera odpowiednią formę doskonalenia i potwierdza, klikając "Zarejestruj mnie". 
  3. Po zarejestrowaniu system wyświetla informację o przyjęciu zgłoszenia. Swój status można sprawdzić w widoku konta – w sekcji "Moje szkolenia". 
  4. Na kilka dni przed szkoleniem koordynator prosi zarejestrowanych na liście głównej o potwierdzenie udziału w szkoleniu poprzez kliknięcie linku przesłanego na adres mail lub w sekcji "Moje szkolenia". 
  5. Każdy posiadacz indywidualnego konta po zalogowaniu w Systemie Obsługi Szkoleń PCEN ma bezpośredni dostęp do informacji o swoich szkoleniach w sekcji "Moje szkolenia" oraz możliwość modyfikacji danych – na granatowym pasku, w prawym górnym rogu ekranu.
  6. Jeżeli masz specjalne potrzeby związane z udziałem w szkoleniu, prosimy o ich zgłoszenie koordynatorowi. Dzięki temu odpowiednio przygotujemy miejsce spotkań stacjonarnych i zapewnimy Ci stosowny komfort pracy.   
  7. W szkoleniach mogą wziąć udział wyłącznie osoby, które potwierdziły swój udział.
  8. Po szkoleniu uczestnicy, których obecność została odnotowana w systemie przez koordynatora, otrzymują:
  • anonimową ankietę ewaluacyjną, której wypełnienie zajmuje ok. 5 min. (można ją wypełnić również w widoku swojego konta, w przypadku sieci ankieta udostępniona jest na koniec pracy sieci),
  • materiały – drukowane lub link do wersji elektronicznej (zgodnie z programem i ustaleniami z prowadzącym),
  • zaświadczenie w wersji elektronicznej – plik pdf do pobrania w koncie uczestnika (zaświadczenia o udziale w sieci wystawione są na koniec roku szkolnego)

 

ZAPLANOWANA LICZBA MIEJSC:

100

Koordynator:

Lucyna Radzimińska

starszy specjalista ds. języka kaszubskiego

e-mail: lucyna.radziminska@pcen.gda.pl

tel. 58 340 41 47